Cyfweliad efo Rakie Ayola

Tachwedd 26, 2020

Ar ôl ei buddugoliaeth fawr yng Ngwobrau Theatr Ddu Prydain fis diwethaf, fe wnaethon ni ddal i fyny gyda’r actor o Gymru, Rakie Ayola. 

Wedi’i magu yn Nhrelái yng Nghaerdydd, cipiodd Rakie wobr yr Actor Gorau am ei rôl fel Noni yng nghynhyrchiad National Theatre Wales a Royal Court o On Bear Ridge. 

“Gobeithio bod perfformwyr du yn gwybod nad oes rhaid iddyn nhw wadu eu Cymreictod er mwyn llwyddo. Bydd bod yn ddu ac yn Gymry yn rym pwysig iddynt.”

  1. Sut deimlad oedd cael eich enwebu ar gyfer y wobr?

Roeddwn wrth fy modd i gael fy enwebu. Roedd derbyn enwebiad y Gwobrau Black British Theatre 2019 ar gyfer cerdd epig Inua Ellams The Half God Of Rainfall ac yna dilyn hynny gydag ail enwebiad yn 2020 ar gyfer On Bear Ridge yn goron ar yr hyn a fu’n 18 mis rhyfeddol i mi yn broffesiynol.

  1. Roeddech chi’n wynebu cystadleuaeth gref. Oeddech chi’n disgwyl ennill?

Roeddwn i mor ddiolchgar am yr enwebiad ond roeddwn wir yn meddwl y byddai fy ffrind annwyl Sharon D. Clarke yn ennill am ei pherfformiad aruchel yn Death Of A Salesman yn Theatr Piccadilly. Er bod Ronke (Adekoluejo – y gwnes i’r ffilm Been So Long gyda hi) hefyd yn wych yn Three Sisters yn yr NT.

  1. Pam ydych chi’n meddwl bod y rôl benodol hon wedi sefyll allan i feirniaid Gwobrau Theatr Ddu Prydain?

Mae Noni yn On Bear Ridge yn rhan sydd wedi’i hysgrifennu mor hyfryd. Mae hi’n wireddiad perffaith o ddoethineb diniwed. Diniweidrwydd doeth. Mae Ed Thomas wedi ei hysgrifennu mewn ffordd sy’n golygu y bydd y gynulleidfa’n chwerthin yn uchel am ei hymddygiad un munud ac yn wylo’n druenus drosti y nesaf. Yn yr ystyr hwnnw mae hi’n freuddwyd i actor.

  1. Fe wnaethoch chi chwarae rôl Noni ochr yn ochr â rhai hen ffrindiau – Rhys Ifans a Jason Hughes. Sut brofiad oedd hynny?  

Roedd yn bleser perfformio gyda’m hen ffrindiau Rhys a Jason. Roedd yn teimlo’n iawn dod at ein gilydd eto fel hen dylluanod doeth gyda’r 90au hedonistaidd ymhell y tu ôl i ni.

  1. Roedd yna lawer o gariad a chynhesrwydd gan gynulleidfaoedd Cymru pan ddaethoch yn ôl i Gaerdydd i berfformio yn ein milltir sgwâr y llynedd. Sut oedd hynny’n teimlo yn perfformio mewn lleoliad o’r fath?

Y tro diwethaf i mi berfformio ar brif lwyfan Y Sherman oedd yn The Merchant of Venice ym 1992 felly roedd yn beth mawr imi ddychwelyd i’r llwyfan hwnnw. Roeddwn yn nerfus iawn ynglŷn â chwarae i’m cynulleidfa gartref ond yn dilyn y derbyniad gwresog a gawsom roeddwn yn difaru fy mod wedi’i adael cyhyd.

  1. Soniasoch yn eich araith dderbyn pa mor brin yw gweld wynebau du yn adrodd straeon Cymreig. Bydd eich gweld chi’n ennill y wobr hon yn ysbrydoledig i lawer o berfformwyr ifanc sy’n cychwyn yn y theatr, yn enwedig perfformwyr o gymunedau duon Cymru. Pa gyngor fyddech chi’n ei roi iddyn nhw wrth iddyn nhw ddechrau ar eu gyrfa yn y diwydiant?

Rwy’n gobeithio bod perfformwyr du yn gwybod nad oes rhaid iddyn nhw wadu eu Cymreictod er mwyn llwyddo. Wrth gwrs, byddant yn defnyddio acenion eraill fel y mae pob actor yn ei wneud, ond nid oes angen iddynt guddio pwy ydyn nhw trwy’r amser. Bydd bod yn ddu ac yn Gymry yn rym pwysig iddynt.

  1. Mae eich perthynas ag NTW wedi datblygu’n ddiweddar pan ddychweloch i’r cwmni i berfformio yn Constellation St gan The Other Room/Matthew Bulgo. Sut beth oedd perfformio’r rhithwir a pheidio â gweld/teimlo awyrgylch y gynulleidfa yn yr un ystafell?

Roeddwn mor ddiolchgar i gael cais i wneud Constellation Street yn eithaf buan yn y cyfnod clo oedd popeth ar ei fwyaf ansicr. Roedd yn gromlin ddysgu go iawn. Fel cynifer o berfformwyr roedd yn rhaid i mi ddod i arfer ag ymarfer ar Zoom yn fy ystafell fyw a chael fy mhen o gwmpas rhai pethau technegol nad oedd gen i’r un syniad yn eu cylch. Des i hefyd yn ymwybodol o ba mor heriol yw creu awyrgylch addas heb oleuadau a sain. Collais y tîm o bobl greadigol sydd gyda’i gilydd yn gwneud i theatr, teledu a ffilm ddigwydd. Collais y gynulleidfa. Nid oedd siarad â thwll bach ar fy ngliniadur yr un peth, ond gobeithio bod y gynulleidfa gartref wedi mwynhau’r ddrama a natur ‘DIY’ y cyfan.

  1. Fe wnaethoch chi nodi yn eich araith dderbyn mai’r unig beth rydych chi wedi’i ennill erioed yw cystadleuaeth dawnsio disgo! Siawns na all hyn fod yn wir?

Roedd y gystadleuaeth dawnsio disgo yn Butlins, Bognor Regis 1977 dwi’n meddwl. Fe wnes i ddawnsio fel rhywbeth gwyllt y prynhawn hwnnw ac enillais i record gymysg. (Holl brif ganeuon y cyfnod wedi’u perfformio gan bobl na chlywsoch amdanynt erioed). Hefyd, enillodd cast yr 2il flwyddyn Harry Potter and the Cursed Child y Sioe West End Orau yng Ngwobrau What’s On Stage.  O, ac anfonodd yr hyfryd Wobr Broadway World wobr yr Actores Orau ataf trwy neges breifat ar gyfryngau cymdeithasol (i mi ei hargraffu gartref) ar gyfer Hermione Granger. Felly efallai mai’r gwir yw mai Gwobr Theatr Ddu Prydain yw’r wobr solet gyntaf i mi ei chael mewn gwirionedd a chael caniatâd i’w chadw!

  1. Rydych chi wedi bod yn actor ers 31 mlynedd. Beth fyddech chi’n ei ddweud yw’r cyfrinachau i lwyddiant?

Mae’n syniad da cael cynllun B rhag ofn i bethau fynd yn anodd neu beidio â gweithio allan, ond rwy’n credu mai oherwydd nad oedd gen i unrhyw sgiliau eraill rydw i’n dal yma yn palu ymlaen gyda fy nghynllun A, 31 mlynedd ar ôl gadael Coleg Brenhinol Cerdd a Drama Cymru.

  1. Beth sydd nesaf i Rakie?

Ar yr adeg hynod hon, rwy’n wirioneddol ddiolchgar fy mod yn gweithio ar ddwy gyfres deledu newydd. The Pact ar gyfer BBC1 Cymru a Little Door Productions a Grace ar gyfer ITV. Byddaf hefyd yn rhan o Galendr Adfent Digidol Theatr Sherman y Nadolig hwn. Mae’n ymddangos y bydd y flwyddyn nesaf yn dod â phrosiect arall gyda NTW a gig cyd-gynhyrchu ar gyfer fy nghwmni Shanty Productions. Rwy’n cyfrif fy mendithion bob dydd.

Blogiau

  • Ionawr 18, 2021
    Recordio ddrama i BBC Radio 4 yn ystod cyfnod clo. Stori Awdur Preswyl, Rhiannon Boyle
  • Rhagfyr 17, 2020
    Cyfweliadau Sea Empress
  • Rhagfyr 7, 2020
    Awdur Preswyl Cymru 2020: Faebian Averies
  • Tachwedd 19, 2020
    Podlediad Bubble o’r Jones Collective a Plastique Fantastique
  • Tachwedd 16, 2020
    Festival UK* 2022
  • Hydref 8, 2020
    Datod_Unravel – Emily Laurens
  • Medi 7, 2020
    Llwybr Arfordir Cymru (y Dyfodol)
  • Awst 13, 2020
    Rhannu Cyfrif Zoom
  • Awst 13, 2020
    Solidering Sisters
  • Awst 3, 2020
    National Theatre Wales Pull Up : Shut Up
Sioeau Cyfredol Arrow icon Buddsoddi ynom Ni Arrow icon
Font Resize
Contrast